KurmancîBiguherîne

BilêvkirinBiguherîne

Navdêr 1Biguherîne

Zayenda nêr a binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî ba ba
Îzafe ba bayên
Çemandî ba bayan
Nîşandera çemandî ba wan bayan
Bangkirin bayo bayino
Zayenda nêr a nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî bayek bayin
Îzafe bayekî bayine
Çemandî bayekî bayinan
 
Dar li ber bayî diçemin.

ba nêr

  1. Hewayê ku dilive.
    Îro bayek sar tê.
  2. Hêzek civakî yan aborî yan siyasî.
    Bayê azadiyê.
  3. Kuş, tir, fis, piv.
    Bayek berda, bêhnek bi ser odeyê xist!
  4. Bêwate, hewante.
    berba / berbad

Ji wêjeya klasîkBiguherîne

  • Sed hizar çav min divîna
    Bayekî perde hilîna
    Xet û xal min têr bidîna
    (Feqiyê Teyran ~1620)

Bi alfabeyên dinBiguherîne

TêkilîBiguherîne

Bide berBiguherîne

TewangBiguherîne

Biguherîne

Binêre herwihaBiguherîne

EtîmolojîBiguherîne

Hevreha soranî با(ba) (ba), kurdiya başûrî wa, hewramî wa, zazakî va / vay, partî wād, farisî باد‎ (bad), tacikî бод (bod), avestayî vā́ta, vātō (vate-, vato-), belûçî گوات (gwat), sanskrîtî वात (vā́ta), latînî ventus, fransî vent, swêdî vind, inglîzî wind, almanî Wind, toxarî A want, wänt, toxarî B yente, yûnaniya kevn ἀέντα (aenta), bretonî gwent, weylsî gwynt, hîtîtî huwanz... hemû ji proto-hindûewropî * h₂wéh₁n̥ts (ba) ji * h₂weh₁- (ba hatin, ba lê dan). Bo guherîna B/V/W bide ber: baran, berf. Bo guherîna B/G bide ber: beraz, birsî, binas. Ji eynî rehî: he-wa.

Çavkanî: Horn p.35, Watkins p.95, MacKenzie P.140, Etymonline

Bi zaravayên dinBiguherîne

  • Soranî: ba
  • Zazakî: va
  • Hewramî: wa
  • Kurdiya başûrî: wa

WergerBiguherîne

Navdêr 2Biguherîne

ba

  1. bang, gazî, hawar, deng: ba kirin
    bang kirin, gazî kirin

EtîmolojîBiguherîne

Qusandin ji bang: bang > ban > ba

WergerBiguherîne

Daçek 1Biguherîne

ba

  1. cem, nik
    ba: Ez çûm ba wê.
    ji ba: Ez ji ba wê hatim.
    li ba: Ez li ba wê me.

HevmaneBiguherîne

HevmaneBiguherîne

Were ba min.

  • Were tela min
  • Were gel min
  • Were cem min
  • Were rex min
  • Were nik min
  • Were def min
  • Were rav min
  • Were kêleka min
  • Were tenişta min
  • Were hêla min
  • Were hinda min
  • Were rû min

EtîmolojîBiguherîne

Kurtkirina bal ji erebî [Peyv?].

WergerBiguherîne

Daçek 2Biguherîne

ba

  1. (Tenê di klasîkan de) bi

EtîmolojîBiguherîne

Ji farisî با(ba), hevreha kurmancî bi, soranî "be", pehlewî "ped".

WergerBiguherîne

HokerBiguherîne

ba

  1. Bila, dibe ku, destûr heye ku.
    Ba ew jî were.
  2. Bila, divê ku, gerek e ku, lazim e ku.
    Ba hespê xwe li wir nesekinîne!

EtîmolojîBiguherîne

Kurtkirina bila ji erebî [Peyv?].

WergerBiguherîne

Formeke lêkerêBiguherîne

ba

  1. bûya, baya
    • Eger hikûmet di aştiyê de jidil ba, wê çaxê qereqol çênedikir. Em van qereqolan qebûl nakin û heta çêkirina wan neyê sekinandin em dest ji çalakiyên xwe bernadin. — (rudaw.net/kurmanci 4/2014)

EtîmolojîBiguherîne

Kurtkirina bûya

AnagramBiguherîne

SoranîBiguherîne

LêkerBiguherîne

ba

  1. ba (hewa)
  2. bila, ba