KurmancîBiguherîne

BilêvkirinBiguherîne

WateBiguherîne

  1. li şûna peyvên yekjimar yên zayendmê yên diyar:
    • Ya min sor e 'Sêva min sor e.'
  2. li şûna navdêrên zayendmê daku navdêr neyê dubarekirin:
    • Roj ya wan e 'Roj roja wan e.'
  3. dikeve navbera du diyarkeran yên ku li dû peyvek yekjimar ya zayendmê tên:
    • pirtûka sor ya li erdê
  4. li şûna "ew tişta (ku)":
    • Ya got wî got, me ji mêj ve dizanî 'Ew tişta ku wî got, me ji mêj ve dizanî.'
  5. ji çend kesan yan tiştan yeke diyar ya zayendmê:
    • Du keç bûn. Ya bejndirêj pirçreş bû 'Du keç bûn. Keça bejndirêj pirçreş bû.'
    • Sê kes bûn: yek şabanû, yek dotmîr û yek jî xidam. Navê ya xidam Xecê bû 'Navê xidamê Xecê bû.'
  6. bi gotina, li gor gotina, bi şîreta, li gor şîreta, li gor pêşniyaza:
    • Ger bi ya min bikî, qet ji vir naçî.
  7. di hin devokan de dikeve pey kirdeyên / subjeyên yekjimar yên zayendmê û wateya berdewamiya kirinê didiyê:
    • Xezal ya dinivîse 'Xezal aniha / vê gavê / vê kêlîkê dinivîse.'
    • Ez ya dixwim' 'Ez li ser xwarinê me.'
    • Tu ya dixwînî 'Tu tam vê bîskê / kêlîkê dixwînî.'
    • Ew ya dipêje 'Ew aniha dipêje.'
  8. di hin devokan de lêkera "bûn" di rewşa yekjimar ya dema nihoyî de bo kirdeyên yekjimar yên zayendmê dide:
    • Jiyan ya li malê 'Jiyan li malê ye.'
    • Ez ya li malê nînim 'Ez ne li malê me.' Hevwate: wa
  9. di hin devokan de di dema borî ya dûdar de li bireserên (objeyên) yekjimar yên zayendmê zêde dibe:
    • Min ew kitêb ya kirriye 'Min ew pirtûk kirriye.'

Ji wêjeya klasîkBiguherîne

  • Lew şerîf in Zemzem û rukn û meqam
    Sellî ya Rebbî 'ela xeyr-il wera
    Ma tesîrû şemsû fîssebîlulla
    (Mewlûda Kurdî ~1720, Mela Hesenê Bateyî)

HevmaneBiguherîne

Bo yên zayendnêrBiguherîne

Bide berBiguherîne

EtîmolojîBiguherîne

   Etîmolojiya vê peyvê nehatiye nivîsîn. Eger tu bi rastî bizanî, kerem bike bişkoka "biguherîne" ya di ser van gotinan re bitikîne û etîmolojiya vê peyvê binivîse. Çavkaniyên ku te ew etîmolojî jê girtiye jî binivîse.

WergerBiguherîne

ZazakîBiguherîne

HokerBiguherîne

ya

  1. erê

HevmaneBiguherîne

DijmaneBiguherîne

TirkîBiguherîne

HokerBiguherîne

ya

  1. ya
    • ya Allah, yürü ya mübarek ya Xwedê, bimeşe ya mübarek
  2. ya, wa, weh
  3. an, ya
    • ya gelir ya gelmez=an tê an nayê
  4. belê, erê, herê
    • hasta mısınız? ya biraz başım ağrıyor=hûn nexweş in? belê serê min hinek diêşe
  5. yawo
    • ya bu adam kim?=yawo ev zilam kî ye?
  6. ya
    • ya bu deveyi gütmeli ya bu diyardan gitmeli=ya tuyê bikî ya tuyê cirma wî bidî
  7. ya ku, ya
    • yetişirim diyorsun, ya yetişemezsen?=tu dibêjî ez dê bigihimê, ya ku tu negihiyê?
  8. here
    • biz de gelelim mi? gelin ya=em jî bên? belê hûn jî werin
  9. , belê
    • siz karnınızı doyurdunuz, ya ben ne yapayım?=we zikê xwe têr kir, lê ez çi bikim?
    • fırtına kırdı, döktü, yıktı, ya o ağaçlara verdiği zarar? =firtûne lê xist şikand, hilweşand, ya e w ziyana ku da daran?
    • fena oğlan değildir, değildir ya, yalnız bir sarhoşluğu var=ne kurikekî xerab e, ne xerab e lê hinek serxweşiya wî heye
  10. ya
    • yemiştim ya min xwaribû ya
  11. anan, ya ya
    • kırk elli kişi kadar ya var ya yoktur=çil pêncî kes ya hene ya jî tune ne

SpanîBiguherîne

HokerBiguherîne