KurdîBiguherîne

NavdêrBiguherîne

Zayenda mê ya binavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî xatûn xatûn
Îzafe xatûna xatûnên
Çemandî xatûnê xatûnan
Nîşandera çemandî xatûnê wan xatûnan
Bangkirin xatûnê xatûnino
Zayenda mê ya nebinavkirî
Rewş Yekjimar Pirjimar
Navkî xatûnek xatûnin
Îzafe xatûneke xatûnine
Çemandî xatûnekê xatûninan
 
xatûnek

xatûn

  1. Jina ku ta mirinê seroka dewleta xwe ye (bi taybetî ya ku serokatiya xwe ji bavê xwe yan dayika xwe wergirtiye).
    Navê xatûna Brîtanyayê Elîzabeth e.
    Hevmane: banî, qiralîçe, melîke, şabanî, sitî
  2. Jina paşayekî.
  3. Jina di nav komekê de ji hemûyan bedewtir yan bihagirantir.
    Madonna wek xatûna hunermendan tê hesibandin.
  4. Peyveke rêzgirtinê ye bo jinan û keçan.
    Xanim û xatûnên bihagiran, hûn bi xêr hatin!
    Hevmane: xanim, hirmet

Ji wêjeya klasîkBiguherîne

  • Dê bitin pirsê li min lew pir bi rehm û şefqe ye
    Ger bipirsit carekê xatûn li halê suxteyî
    Qufl û zincîr dê vebin bê ism û dest û mifte ye
    (Dîwana Melayê Cizirî ~1640, Melayê Cizîrî)

Bi alfabeyên dinBiguherîne

HerwihaBiguherîne

Biguherîne

Bide berBiguherîne

EtîmolojîBiguherîne

Hevreha soranî خاتوو(xatû) (xatû), farisî خاتون‎ (xatûn), sogdî xwatên-, sakayî xettûne, hemû ji zimanên îranî, ji xwe + twa- + -n anku "xwe+hêz"/ "xwe+xwedî". Ev "twa-n" di soranî de wek tiwanîn (karîn, kanîn, şiyan) û wek tiwana (xurt, bihêz, ya ku dikare) maye û hevreha tav (roj, enerjiya rojê) di kurmancî de jî heye û rehên wê digihe *tep- (germ kirin) ya proto-hindûewropî. Bo zêdetir agahiyan binere: tav. Maneya bingehîn ya "xatûn"ê şabanî, qralîçe bû lê paşî berfireh bûye. "Xatûn" herwiha serekaniya hatun (xatûn) û kadın (jin) yên tirkî ye jî.

Bi zaravayên dinBiguherîne

WergerBiguherîne